كند . اما مسلّم است كه اين گمان در مورد وزير ديگرى صدق مىكند كه در زمان شاه طهماسب اول ( 84 - 930 - 76 - 1524 م . ) از شغل « مشعلچىباشى » به وزارت يزد منتقل شد . محمد مفيد نكتهء زير را از وى بازگو مىكند : هنگامى كه او پس از مدتى باز به شغل سابق خود بازگشت ، شاه متوجه شد كه وى سواد خواندن و نوشتن ندارد و با خشم گفت تو با اين بىسوادى شهر يزد را خراب كردى . مشعلچىباشى ، با حضور ذهن بسيار چنان جواب مناسبى داد كه شاه را خيلى خوش آمد و او را به وزارت مشهد منصوب كرد « 81 » . 2 - قوهء قضائى وزير از نظر قضائى نيز مىتوانست بالاترين مرجع ايالت باشد . در چنين صورتى وى بر تمام تأسيسات ادارى ديگر نظارت فائقه داشت و اين نظارت همانطور كه قبلا ديديم مىتوانست ادارهء موقوفات را نيز شامل شود . محمد مفيد از يكى از وزراى يزد به ما خبر مىدهد كه حتى شبگردان خيابانها را نيز زير نظر داشته است « 82 » . وزير نيز مىتوانست مانند حاكم به قضاوت بنشيند . متون از نحوهء فعاليت قضائى وزير به‌صورت « فيصل قضاياى كافهء برايا » « 83 » يا « به غور عجزه و زيردستان رسيدن » « 84 » ياد مىكنند . وزير « حاكم » و شغل وى « وزارت و حكومت » « 85 » ناميده مىشود . كلمهء « حكومت » كه در اين مورد به‌كار برده مىشود گاه نيز حاكى از مجموعهء تكاليف و وظايف يك وزير است و تنها به معنى قضاوت نيست و به همين دليل نبايد آن را به معنى « فرماندارى » امروزى گرفت « 86 » . در تمام اين موارد همواره بايد

--> ( 81 ) - طبق جامع مفيدى ، جلد سوم ، قسمت اول ، ص a 141 و بعد از آن . ( 82 ) - جامع مفيدى ، جلد سوم ، قسمت اول ، ص a 163 . ( 83 ) - همان مرجع ، ص a 50 . ( 84 ) - همان مرجع ، ص b 157 . ( 85 ) - جامع مفيدى ، جلد سوم ، قسمت اول ، ص a 140 ، a 149 ؛ عبد الفتاح فومنى ، ص 134 . ( 86 ) - براى چنين مواردى رجوع شود به جامع مفيدى ، جلد سوم ، قسمت اول ، ص a 158 ، b 177 ؛ عباسنامه ، ص 318 .